رزرو هتل در مشهد

 

  • تاریخ انتشار: سه شنبه ۱۶ شهریور ۱۳۹۵ ساعت ۱۱:۳۷ | کد خبر : 43651
  • آغاز دورانی جدید در مناسبات تهران و لندن

    با انتصاب «حمید بعیدی‌نژاد» به عنوان سفیر جدید ایران در لندن و ارتقای عملی سطح مناسبات دیپلماتیک، دوران جدیدی از روابط پرفراز و نشیب ایران و بریتانیا آغاز شد.
    دست کم در طول ٢۵٠ سال اخیر، مناسبات ایران و بریتانیا یکی از جنجالی‌ترین بخش‌های روابط دوجانبه هر دو کشور بوده است. از سال ١٩٨٠م/ ١٣۵٩ش تاکنون چندین بار سطح روابط دو کشور کم و زیاد شده و دست کم سه بار روابط ایران و بریتانیا به طور کامل قطع و به سطح معرفی کشور حافظ منافع رسیده است. یک بار در آستانه تجاوز نظامی عراق علیه ایران، یک بار در ماجرای سلمان رشدی و یک بار نیز پس از حمله گروهی خودسر به مقر دیپلماتیک بریتانیا و اشغال آن در تهران. در هر یک از این سه مورد تاریخی و دیگر موارد سابقه تنش در روابط دوجانبه، روایت‌های مختلف و متناقضی از هر دو سو وجود دارد که رفتار هر طرف با طرف دیگر را توجیه و تفسیر می‌کند.
    کمتر کسی در ایران یافت می‌شود که نگاه چالشی و انتقادی به عملکرد بریتانیا نسبت به ایران طی سده‌های گذشته نداشته باشد و از سیاست لندن در قبال ایران به طور کامل دفاع کند. این نگاه صرفا منحصر به داخل ایران نبوده و حتی ایرانیان خارج از کشور نیز بیش و کم‌منتقد سابقه تاریخی بریتانیا در قبال ایران هستند. البته طیف منتقدان ایرانی سیاست لندن یکسان نیستند. از تلاش برای قطع همه مناسبات گرفته تا کسانی که خواهان پوزش خواهی لندن از تاریخ سیاست‌های خود در برابر ایران هستند و نیز کسانی که معتقدند باید ضمن نگاه چالشی و انتقادی به گذشته، نگاه به آینده داشت و ضمن درس گرفتن از تجربیات تاریخی، نباید فرصت‌های پیش رو را فدای چالش‌های تاریخی گذشته کرد.
    با توجه به مجموع دیدگاه‌های مختلف، کمتر کسی در حال حاضر بر اهمیت و ضریب نفوذ و تاثیرگذاری راهبردی بریتانیا به خودی خود و همچنین در خاورمیانه، خلیج فارس، آسیای مرکزی، جهان اسلام، اروپا، کشورهای مشترک‌المنافع، و ضمنا در مناسبات با امریکا و کانادا تردید دارد.
    در لندن نیز دشمنان بسیاری، به خصوص در بین تندروان افراطی راست‌گرا، لابی‌های اسراییل، دولت‌های عرب ایران ستیز، نئوکان‌های ضدایرانی و اپوزیسیون خشونت‌طلب و خواهان براندازی نظام جمهوری اسلامی، اصرار بر ضرورت قطع یا کاهش مناسبات لندن با تهران دارند. از نظر این گروه‌ها، هرگونه رابطه مثبت ایران با کشورهای غربی و به خصوص با بریتانیا، به منزله کمک به ادامه حیات و تایید یا همراهی با سیاست‌های کنونی ایران تلقی خواهد شد.
    با این حال در غرب و در لندن نیز جو غالب سیاست ورزان، نخبگان، رسانه‌ها و افکار عمومی موافق بهبود روابط با ایران هستند. این نظرات به خصوص در جریان همه‌پرسی اخیری که منجر به تصمیم به خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا شد بیشتر بروز پیدا کرد. در این مناسبات، یکی از راهکارهای خواسته یا ناخواسته دو طرف ماجرای بریگزیت، در دوران جدید کشورشان، گسترش و بازنگری در مناسبات دیپلماتیک و اقتصادی فرااروپایی با حوزه‌های جدید و کشورهای صاحب نفوذ، قدرتمند و دارای امکانات گسترده‌ای چون ایران بود.
    اکنون دوران جدید مناسبات دوجانبه تهران و لندن آغاز شده است. واقعیت این است که هر دو کشور کم و بیش خواهان روابطی بهتر از گذشته و پشت سر گذاشتن مشکلات و تنش‌های قبلی هستند. در این مسیر تنها راه ممکن برای رسیدن به اهداف مشروع دوطرف، احترام به اصول پذیرفته شده اخلاقی، سیاسی و دیپلماتیک است. تهران معتقد است که لندن باید سیاست سنتی پیشین خود در مداخله در امور داخلی ایران و همچنین رفتار غیردوستانه سال‌های گذشته خود در قبال ایران را کنار گذاشته و به حاکمیت ملی ایران و روابط محترمانه دو کشور احترام بگذارد.
    از نگاه ایرانی، سوای مسائل تاریخی چون دوران مناسبات ظالمانه استعماری در قرن نوزدهم و سلطه بریتانیا بر شؤونات اقتصادی ایران، غارت نفت ایران، ملی شدن صنعت نفت و کودتای ٢٨ مرداد، سیاست لندن در جنگ تحمیلی، دو بار اشغال غیرقانونی نظامی ایران در دو جنگ جهانی و دیگر موارد مهم تاریخی، در طول بیش از یک دهه مناقشه هسته‌ای، ایران بر این باور بوده که سیاست لندن، در بخش مهمی از این دوره و دست کم تا قبل از سال ١٣٩٣، بسیار مخرب بوده و حتی گاهی از حد مصوبات ضدایرانی اتحادیه اروپا و شورای امنیت سازمان ملل نیز فراتر رفته و لندن در عمل به پیشگام اعمال فشار و تحریم علیه ایران تبدیل شده بود.

     

    از سوی دیگر، لندن به سیاست منطقه‌ای و بین‌المللی ایران، در موضوعات مختلف خاورمیانه، حقوق بشر و فعالیت‌های نظامی و همچنین برنامه هسته‌ای ایران معترض بود.
    با این حال در برخی از این موارد، به خصوص پرونده هسته‌ای، طی سه سال گذشته، تا حد زیادی نسبت به ایران تعدیل یافته و تغییر کرده است. لندن به‌شدت به چندین مورد حمله به مقرهای دیپلماتیک بریتانیا در تهران و دیگر شهرها از آغاز انقلاب تا هشتم آذر ١٣٩٠ معترض بوده و این قبیل اقدامات را غیرقانونی و خلاف شؤونات انسانی و دیپلماتیک
    می‌داند.
    با پیروزی تاریخ‌ساز حسن روحانی در انتخابات ریاست‌جمهوری ١٣٩٢، به تدریج نگاه دو طرف نسبت به یکدیگر تغییرات محسوسی یافته است. در طول دوران گذار از قطع کامل روابط دوجانبه تا ارتقای مجدد سطح روابط به حد سفارت کامل، شرایط دشوار و پیچیده‌ای در نمایندگی دیپلماتیک ایران در لندن وجود داشته است. در زمان اخراج اغلب قریب به اتفاق دیپلمات‌های ایرانی در لندن، سید علی موسوی، حقوقدان و دیپلمات برجسته و کاربلد، تنها دیپلمات باقی‌مانده در لندن یک‌تنه‌ جور سفارت و کنسولگری بزرگ و پرمشغله ایران را برعهده داشت. آن هم دوران قطع کامل روابط و شرایطی که حتی حساب بانکی سفارت و کارکنان آن نیز بسته و غیرقابل دسترسی بود. پس از بازگشایی اولیه سفارت تا بهبود تدریجی مناسبات نیز «محمد حسن حبیب‌الله‌زاده» کاردار اعزامی ایران، با مواجهه با انبوهی از چالش‌ها و مسائل پیش رو، با توانایی متکی به دانش و تجربه پیشین خود در امور اروپای غربی توانست دوران گذار در مناسبات دوجانبه در عرصه‌های مختلف دیپلماتیک، علمی، تجاری و فرهنگی را پشت سر گذاشته و به وضع کنونی برساند.
    شرایط کنونی ایران و بریتانیا دو کشور را به این نتیجه رسانده که هر یک بر اساس منافع ملی و مصالح سیاسی خود در پی بهبود و گسترش مناسبات با دیگری باشد.
    در این شرایط، لندن باید تاکنون به این نتیجه رسیده باشد که سیاست‌های مختلف ضدایرانی دهه‌های اخیر دولت‌های آن کشور، نه عادلانه بوده و نه حتی در جهت منافع راهبردی خود آن کشور عمل کرده است. تهران نیز باید به این نتیجه رسیده باشد، که اقداماتی از قبیل حمله به مراکز دیپلماتیک، با هر نیت و هدفی، کاملا علیه منافع ملی ایران و مصالح جمهوری اسلامی عمل کرده و به هر طریقی باید از تکرار این اقدامات خودسرانه و ضدملی در ایران جلوگیری کرد. اقداماتی که صرفا کمک به عناصر و کشورهای ضدایرانی و بازی کردن در مسیر اهداف بدخواهان ایران است.
    معمولا در این قبیل امور گفته می‌شود که ببخش و فراموش مکن. به نظر می‌رسد که در وضعیت حساس کنونی ایران، باید گفت لزومی به بخشیدن یا فراموش کردن نیست، ولی منافع ملی و مصالح ایران چنین حکم می‌کند که بهبود روابط تهران و لندن را اقدامی مهم و تاثیرگذار در حضور مجدد ایران در عرصه سیاست، اقتصاد و دیپلماسی جهانی بدانیم و آن را پیروزی مهمی برای راهبرد دیپلماتیک دولت تدبیر و امید تلقی کنیم.

    :: عضویت در سوپر گروه حامیان آیت الله رئیسی در تلگرام :: «کلیک کنید»

  • برچسب ها :
  •    نظر مخاطبان                                  نظرشما چیست؟               در انتظار تایید:0

    آخرین اخبار